Niğde Süt Ürünleri Çalıştayı, 2026

Anadolu, tarih boyunca farklı medeniyetlerin kesişim noktası olmuş; bu köklü geçmiş, gıda kültürü ve gastronomik mirasa son derece zengin bir çeşitlilik olarak yansımıştır. Bu mirasın en temel ve kadim bileşenlerinden biri, sütün evcilleştirilme süreçlerinden günümüze uzanan dönüşüm yolculuğu ve bu yolculuğun sonucunda şekillenen geleneksel süt ürünleridir. Günümüzde küreselleşmenin getirdiği endüstriyel standartlaşma baskısı karşısında, yerel bilgi birikimini, bölgesel biyolojik çeşitliliği ve otantik üretim tekniklerini korumak her zamankinden daha stratejik bir önem taşımaktadır.

Bu çalıştay, sütün ve peynirin Neolitik Dönem’e kadar uzanan tarihsel gelişimini, dünya ve Türkiye ölçeğinde süt ürünlerindeki biyoçeşitliliği ve mevzuat altyapısını ele almakta; karma tarım ve hayvancılık yapısına sahip Niğde ili özelinde derinlemesine bir saha değerlendirmesi sunmaktadır. Geniş mera alanları, köklü hayvancılık geleneği ve aile işletmelerine dayalı üretim modeliyle Niğde; özellikle Küp (Gödelek) Peyniri başta olmak üzere, Çamardı dondurması, Horoz Köyü keçi yoğurdu ve basma peynir gibi özgün yerel değerleri bünyesinde barındırmaktadır.

Çalıştay kapsamında, yerel ve yöresel ürünlerin kavramsal çerçevesi netleştirilmiş; Türkiye’deki güncel süt mevzuatının getirdiği kalite ve hijyen standartları değerlendirilmiş ve bu ürünlerin modern gıda bilimi ile gastronomi turizmine entegrasyon olanakları bilimsel bir perspektiften ele alınmıştır. Ayrıca unutulmaya yüz tutmuş kadın kooperatiflerinin üretim dinamikleri, şirden mayasının geleneksel rolü, yerel üreticilerin hafızasında yer eden lezzet anlatıları ve dijital pazarlama olanakları çalışmanın çok boyutlu yapısını güçlendirmiştir.

Bu eserin ortaya çıkmasında bilgi birikimlerini ve saha deneyimlerini paylaşan tüm akademisyenlere, geleneksel üretim tekniklerini kuşaktan kuşağa aktararak bu mirası yaşatan kıymetli üreticilere ve sektörün tüm paydaşlarına teşekkür ederiz. “Gelenekten geleceğe” anlayışıyla şekillenen bu çalışmanın, kırsal kalkınma politikalarına, sürdürülebilir tarım yaklaşımlarına ve gastronomi literatürüne anlamlı katkılar sunması temenni edilmektedir.